• آخرین بروز رسانی : 1400/03/19

پلاکت فرزیس

 

 

پلاکت فرزیس

 

پلاکت فرزیس روشی برای جمع آوری پلاکتهای خون می باشد. پلاکتها سلولهای خونی هستند که به کنترل خونریزی کمک می کنند. وقتی که یکی از عروق خونی صدمه می بیند پلاکتها در محل صدمه تجمع یافته و موقتاً محل صدمه را ترمیم می نمایند. سپس پلاکتها بعضی از اجزاء پلاسما را فعال می نمایند که به تشکیل لخته و ترمیم محل صدمه منجر می شود.

در طی پلاکت فرزیس خون توسط دستگاه از اهداء کننده گرفته شده و با یک ماده ضد انعقاد مخلوط می شود تا مانع از لخته شدن خون گردد.

سپس خون وارد یک ست استریل و یک بار مصرف می گردد. دستگاه پلاکت فرز به طور خودکار پلاکتها را جدا نموده و پلاسما و سلولهای خونی باقیمانده را به اهداء کننده باز می گرداند. این مراحل به طور متوسط -21 ساعت طول می کشد.

البته می توان پلاکت را از خون کامل نیز تأمین نمود، ولی در این حالت برای تأمین پلاکتهای مورد نیاز یک بیمار باید از خون 10-6 اهداء کننده استفاده نمود که این مسئله با افزایش خطر عوارض تزریق خون همراه می باشد. ( این موضوع به ویژه در بیمارانی که قرار است در آینده تحت درمان پیوند مغزاستخوان قرار گیرند، مهم می باشد )

 به علاوه پلاکت تهیه شده از طریق آفرزیس نسبت به پلاکت تهیه شده از طریق اهداء خون چه از نظر کمیّت و چه از نظر کیفّیت برتری دارد؛ به طوری که یک واحد پلاکت حاصل از پلاکت فرزیس با 10-6  واحد پلاکت تهیه شده ازخون کامل برابری می نماید.

پلاکت فرزیس روش سالم و ایمنی است. در پلاکت فرزیس فقط بخش بسیار کوچکی از پلاکتهای بدن جمع آوری می شود. و لذا خطر خونریزی وجود ندارد. بدن شما قادر است که پلاکت از دست رفته را طی 48 ساعت جایگزین نماید. تمام وسایل مورد استفاده شامل سوزن، لوله ها و کیسه ها استریل و یکبار مصرف بوده و بعد از هر اهداء معدوم می شوند . لذا امکان انتقال بیماری از طریق پلاکت فرز وجود ندارد . بعلاوه قبل از اهداء پلاکت پزشک واحد پلاکت فرزیس اهداء کننده را معاینه نموده و مصاحبه و مشاوره های لازم را انجام می دهد  . همچنین قبل از آغاز پلاکت فرزیس با گرفتن یک نمونه میزان پلاکت اهداء کننده نیز مورد بررسی قرار می گیرد .

برخی از موارد مصرف پلاکتها عبارتند از:

·      شیمی درمانی  در بیماران سرطانی 

·      جراحی قلب

·      خونریزیهای شدید

·      ...............

 

شرایط اهداء پلاکت مشابه شرایط لازم برای اهداء خون کامل می باشد مانند :

1.     داشتن حداقل 18 سال سن

2.    عدم وجود سابقه بیماریهای مزمن

3.   عدم مصرف بعضی از داروها ( بخصوص عدم مصرف آسپرین و یا داروهای حاوی آسپرین طی 72 ساعت گذشته )

4.    عدم شرکت در رفتارهای پر خطر ( تماس جنسی نامطمئن طی یکسال گذشته ، مصرف مواد مخدر و .... )

5.   نداشتن سابقه اعمال دندان پزشکی طی یک هفته گذشته

6.    و ..........

 

داوطلبان اهداء پلاکت بایستی در خون خود به اندازه کافی پلاکت داشته باشند تا کیفیّت پلاکت اخذ شده از آنها در حد قابل قبول و استاندارد باشد . به همین دلیل قبل از اهداء پلاکت از داوطلبان نمونه گیری شده و در صورتی که نتایج آزمایشات در حد قابل قبول باشد ، پلاکت فرزیس انجام خواهد شد.

اهداء کنندگان  محترم باید شب قبل از پلاکت فرزیس استحمام نموده، به دفعات از نوشیدنیهای غیر محرّک استفاده نمایند و در شب قبل از پلاکت فرزیس استراحت کافی داشته باشند.

تعداد دفعات اهداء: در طول یک سال امکان اهداء 24 واحد پلاکت به روش آفرزیس وجود دارد به شرط این که فاصله بین دو اهداء کمتر از 48 ساعت نبوده و در طول هفته نیز بیش از دوبار به اهداء پلاکت اقدام نشود.

در نهایت به استحضار می رساند واحد پلاکت فرزیس انتقال خون تبریز از سال 1389 فعالیت منسجم خود را با یک دستگاه در مرکز خونگیری نصف راه آغاز نموده است . در سال 1391 تعداد دستگاههای پلاکت فرزیس به 3 دستگاه ارتقاء یافت . در نهایت فعالیت این واحد از سال 1394 با 4 دستگاه و در مرکز خونگیری مسجد کبود ادامه یافته است .

لازم به ذکر است که فعالیت این واحد در شیفت صبح مرکز خونگیری مسجد کبود صورت پذیرفته و اهداء کنندگان گرامی می توانند جهت کسب اطلاعات بیشتر و یا شرکت در برنامه پلاکت فرزیس از ساعت 13-8  با شماره تلفن 35563017 تماس حاصل نمایند.

خیابان امام خمینی - روبروی مسجد کبود

مرکز خونگیری مسجد کبود- واحد پلاکت فرزیس